05 maart 2026
De Industrial Accelerator Act: Industriepolitiek ‘made in EU’?
Matthijs Timmermans
Beleidsmedewerker
Stel uw vraag
Meer informatie nodig? Stel uw vraag aan één van onze medewerkers
05 maart 2026
Beleidsmedewerker
Meer informatie nodig? Stel uw vraag aan één van onze medewerkers
De Europese Commissie heeft na weken van interne onderhandelingen de Industrial Accelerator Act (IAA) aangenomen. Het voorstel moet de Europese productiecapaciteit in strategische groene sectoren versterken, maar roept tegelijk vragen op over de samenhang met het bredere Europese kennis‑ en innovatiesysteem. Het voorstel bevat een veelbesproken ‘made in EU’ clausule. Dat haaks lijkt te staan op de EU’s zoektocht naar nieuwe mondiale handelspartners in landen als Brazilië en India.
De Industrial Accelerator Act moet de productiecapaciteit van Europa in strategische sectoren beschermen en versterken. Het voorstel richt zich met name op onderdelen die horen bij de Clean Deal, zoals batterijen, zonnepanelen en elektrische voertuigen. Het ‘Made in EU’ keurmerk moet de Europese industrie beschermen ten opzichte van dominante spelers van buiten de Unie. Daarnaast moet het groene aanbestedingen en een strengere screening mogelijk maken. Tot slot maakt de wet kwetsbaarheden in waardeketens inzichtelijk en moet de wetgeving de vergunningsprocedures in industriële projecten sneller van de grond krijgen.
De Industrial Accelerator Act voorziet niet in extra innovatiemiddelen. Het voorstel verwijst specifiek naar het Horizon Europe programma en het European Competitiveness Fund als belangrijke Europese programma’s voor de kennisbasis. Het voorstel is ook geen onderwijsinstrument; ondanks de industriële afhankelijkheid van geschoold personeel, bevat het voorstel geen maatregelen die de Union of Skills kunnen versterken. De vraag is tevens of de ‘made in EU’ clausule niet tot te veel verdeeldheid leidt in het Europees Parlement en bij de lidstaten. Zo is er nu al verdeeldheid over de specifieke geografische afbakening en reikwijdte van de maatregel. De keuze voor specifieke sectoren, en het ontbreken van bijvoorbeeld de Europese halfgeleiderindustrie, leidt ongetwijfeld ook tot veel discussie.
De Industrial Accelerator Act maakt deel uit van een bredere Europese inzet op strategische autonomie en industriële weerbaarheid. De komende maanden zal de Raad en het Europees Parlement zich over het voorstel buigen, waarbij verdere aanpassingen waarschijnlijk zijn. De vraag hoe de wet zich verhoudt tot KP10 en het ECF, en hoe de EU de balans bewaakt tussen kennis, onderzoek, onderwijs en innovatie enerzijds en industriële opschaling anderzijds, wordt daarmee een belangrijk dossier voor de kennis‑ en innovatiesector.
€551 miljoen RRF-bijdrage voor Nederland voor o.a. kwantum en digitalisering in het onderwijs
Openbare ITRE‑hoorzitting verkent richting voor Horizon Europe 2028–2034
MSCA kent €97,7 miljoen toe aan Staff Exchanges-projecten
86 MSCA postdocbeurzen voor Nederlandse instellingen