10 november 2026
Basisvaardigheden waar de EU op kan rekenen
Ruud Schapenk
Senior beleidsmedewerker
Stel uw vraag
Meer informatie nodig? Stel uw vraag aan één van onze medewerkers
10 november 2026
Senior beleidsmedewerker
Meer informatie nodig? Stel uw vraag aan één van onze medewerkers
De Europese Commissie heeft het Education and Skills Package gepresenteerd. Met dit pakket aan maatregelen wil de Commissie de basisvaardigheden van leerlingen en studenten versterken. Uit de recente PISA-scores blijkt dat een op de drie jongeren moeite heeft met lezen en rekenen. Daarnaast wil de Commissie dat leerlingen en studenten leren om AI te gebruiken en moet er meer aandacht komen voor de opleiding, werkomstandigheden en loopbaanmogelijkheden van docenten om het beroep aantrekkelijker te maken. De nieuwe VET-Strategy is ook onderdeel van dit pakket.
De Europese Commissie heeft het Education and Skills Package gepresenteerd. Met dit pakket wil de Commissie het nationale onderwijsbeleid van de lidstaten ondersteunen. Het pakket bestaat uit vier pijlers. De eerste pijler richt zich op het verbeteren van de basisvaardigheden, zoals lezen, schrijven en rekenen. De tweede pijler kijkt naar het beter en veiliger inpassen van technologie, zoals AI in het onderwijs. De derde pijler betreft de positie en de aantrekkelijkheid van het beroep van docent. De vierde pijler focust zich op het beroepsonderwijs met de Europese VET-Strategy.
De Commissie gaat lidstaten ondersteunen bij het versterken van de basisvaardigheden in het primair en voortgezet onderwijs. Deze vaardigheden, zoals lezen, rekenen en burgerschap, vormen de basis voor de verdere ontwikkeling van leerlingen. Het PISA-rapport toont aan dat deze vaardigheden onder vijftienjarigen in de EU afnemen. De Commissie komt daarom met drie hulpmiddelen. Ten eerste gaat de Commissie lidstaten ondersteunen door een beleidskader van effectieve maatregelen op te stellen die de basisvaardigheden moeten versterken. Ook komen er Europese schoolallianties, waarmee scholen internationaal samenwerken om zo van elkaar te leren en innovatieve lesmethodes te creëren. Tot slot worden er netwerken opgericht die regionale en nationale diensten op het gebied van leiderschap, welzijn en ouderbetrokkenheid op EU-niveau verbinden. Daarmee kunnen scholen van elkaar leren en bewezen methodes zelf toe passen.
Het gebruik van digitale hulpmiddelen, zoals AI, vindt zijn weg naar het onderwijs. Van de jongeren tussen de zestien en vierentwintig jaar gebruikt 64 procent AI. Om jongeren te leren hoe AI op een verantwoorde en veilige manier gebruikt kan worden, gaat de Commissie samen met lidstaten de digital foundation of European education opzetten. Hiervoor wordt een betrouwbaar AI-model voor gebruik in het onderwijs ontwikkeld. Daarnaast worden er verschillende online hulpmiddelen opgezet waarmee scholen inzicht krijgen in technologieën die het onderwijs kunnen ondersteunen. Samen met Europese aanbieders wordt gewerkt aan het opschalen hiervan. Jongeren krijgen ook les in het verantwoord en veilig gebruik van AI, waarbij ze op hun vijftiende een certificaat voor AI-geletterdheid halen. Tot slot krijgen jongeren en hun ouders samen les over online veiligheid en digitaal welzijn.
Binnen de EU gaat 40 procent van de kinderen naar een school die kampt met een tekort aan docenten. De Commissie heeft daarom de EU Teachers Agenda opgesteld. Deze agenda moet de lidstaten ondersteunen bij het aanpakken van het lerarentekort, door te investeren in de werkomstandigheden en de opleidingsmogelijkheden van docenten. Daarnaast komt er in 2027 een nieuwe generatie van de Erasmus+ Teacher Academies. Deze academies helpen docenten om te reageren op nieuwe uitdagingen, zoals AI. De academies worden door de EU en de lidstaten gezamenlijk gefinancierd en moeten een aanvulling zijn op het nationale beleid.
Het pakket is onderdeel van de Union of Skills. Dit is de overkoepelende beleidsstrategie van de Europese Commissie om de vaardigheden van de Europese bevolking te versterken. Onderwijsbeleid is een nationale bevoegdheid en daarmee de verantwoordelijkheid van de lidstaten. De Commissie heeft daarom een ondersteunende en coördinerende rol, haar voorstellen zijn niet bindend. Ook de nieuwe VET-strategy 2026-2030 valt onder het Educatie en Skills pakket.
Mede geschreven door Pepijn Welvaarts