Aandacht voor kennis in Commissierichtlijnen herstelfonds

18 september 2020

De Commissie heeft richtlijnen gepubliceerd voor de herstel- en veerkrachtfaciliteit (RRF) in het kader van haar jaarlijkse strategie voor duurzame groei; een van de speerpunten van het Europese herstelfonds NextGenerationEU. Ze identificeert hierin een zevental strategische beleidsdomeinen, waaronder duurzame technologie, digitalisering en bij- en omscholing. Wanneer de faciliteit ook daadwerkelijk ingezet kan worden, hangt af van verschillende factoren.

Kennis in de RRF

De Commissie heeft richtlijnen gepubliceerd voor de Herstel- en veerkrachtfaciliteit (RRF); een van de belangrijkste onderdelen van het Europees Herstelfonds NextGenerationEU. Hierin benoemt zij zeven strategische beleidsdomeinen, de zogenaamde ‘flagships’, die moeten bijdragen aan de digitale en groene transitie. Hieronder vallen onder andere:

  • het inzetten op duurzame en groene technologieën zoals waterstof en hernieuwbare energie (‘power up’);
  • het bevorderen van duurzame technologieën om duurzaam, toegankelijk en slim transport en uitbreiding van het openbaar vervoer te versnellen (‘recharge and refuel’);
  • het verbeteren van digitale infrastructuren zoals breedbandtoegang, inclusief 5G en glasvezelnetwerken (‘connect’);
  • het inzetten op een Europese digitale data cloud en krachtige, energiezuinige dataprocessors (‘scale-up’);
  • het stimuleren van investeringen in hervormingen van de nationale onderwijsstelsel, gericht op digitale vaardigheden en onderwijs- en beroepsopleidingen voor alle leeftijden. De Commissie wil dat de lidstaten hierbij bijzondere aandacht besteden aan kansarme groepen, vrouwen en starters op de arbeidsmarkt en wijst op het belang van het verbeteren van de werkgelegenheid, het aanbieden van voldoende stageplaatsen en het versterken van het beroepsonderwijs (‘reskill and upskill’) .

Nationale hervormingen en investeringen in de flagships

Om aanspraak te kunnen maken op geld uit de RRF, dienen lidstaten een nationaal herstel- en veerkrachtplan op te stellen, waarin zij aangeven hoe ze plan van zijn om het ontvangen budget uit te geven. Naast het feit dat deze nationale investerings- en hervormingsagenda’s moeten aansluiten bij de landenspecifieke aanbevelingen uit het Europees semester, moedigt de Commissie in haar mededeling de lidstaten sterk aan om in hun nationale plannen investeringen en hervormingen in de flagships op te nemen. Daarnaast wil de Commissie dat de RRF ook zal worden ingezet om private investeringen te stimuleren, bijvoorbeeld door synergieën met andere Europese initiatieven, zoals InvestEU of de missies en partnerschappen binnen Horizon Europe.

Verwachte timing

De Commissie roept het Europees Parlement en de Europese Raad op om zo snel mogelijk overeenstemming te bereiken over het voorstel, zodat de RRF op 1 januari 2021 operationeel kan worden. De Europese Rekenkamer (ECA) publiceerde eerder deze week, nog voor het verschijnen van de Commissierichtlijnen, een advies over de voorgestelde opzet en implementatie van de RRF. Hierin erkent zij het potentieel van de faciliteit, maar wijst ze ook op de brede doelstellingen die gedeeltelijk overlappen met andere EU-programma’s. ECA acht een goede coördinatie met andere fondsen en programma’s dan ook noodzakelijk.

Het herstelfonds zelf niet vergeten

De Raad, Commissie en Parlement moeten echter eerst nog tot een akkoord over de nieuwe Europese meerjarenbegroting 2021-2027 en het herstelfonds zien te komen. Om de 750 miljard euro voor het herstelfonds te bekostigen, wil de Commissie geld lenen op de kapitaalmarkt en over meer eigen inkomsten kunnen beschikken. Het Europees Parlement zet sterk in op deze eigen inkomsten en nam eerder deze week een advies aan over het eigenmiddelenbesluit (EMB). Er moet dus echter nog wel tot een akkoord over deze eigen middelen gekomen worden, wat vervolgens ook nog eens door de nationale parlementen van alle lidstaten moet worden bekrachtigd. Ook moeten zowel de Commissie als de nationale ministers van financiën de nationale herstelplannen, die tot ten laatste eind april 2021 door de lidstaten kunnen worden ingediend, eerst nog goedkeuren. Uitbetalingen uit het herstelfonds en de RRF zouden dus nog wel even op zich kunnen laten wachten.  

Context

De Commissie publiceert haar richtlijnen voor de RRF als onderdeel van haar jaarlijkse strategie voor duurzame groei, die ook meteen de start van de nieuwe Europees Semester-cyclus inluidt. Het RRF vormt binnen het Europees herstelfonds een van de belangrijkste instrumenten voor Europees herstel, met maar liefst 672,5 miljard euro aan leningen en subsidies. De financiering uit de RRF komt bovenop het budget dat de lidstaten uit de structuurfondsen of andere EU-programma’s ontvangen.

Meer informatie: 

Persbericht Commissie: NextGenerationEU: Commission presents next steps for €672.5 billion Recovery and Resilience Facility in 2021 Annual Sustainable Growth Strategy
Publicatie Commissie: Annual Sustainable Growth Strategy 2021
Persbericht Europese Rekenkamer: Recovery and Resilience Facility: its added value depends on how effectively money is allocated to the EU’s ambitious objectives
Publicatie Europese Rekenkamer: Opinion No 6/2020 concerning the proposal for a regulation of the European Parliament and of the Council establishing a Recovery and Resilience Facility
Persbericht Europees Parlement: Stemming over eigen middelen: Parlement baant de weg voor coronaherstelplan
Publicatie Europees Parlement: European Parliament legislative resolution of 16 September 2020 on the draft Council decision on the system of own resources of the European Union
Artikel Euractiv: It is optimistic to expect recovery funds by mid-2021, says EU official
Artikel Neth-ER: Europees Parlement gaat zonder aanpassingen niet akkoord met Raadsvoorstel MFK en herstelfonds
Artikel Neth-ER: Europese regeringsleiders bereiken ‘historisch’ akkoord MFK – alleen niet voor kennis
Artikel Neth-ER: Commissie: Nederland, spits investeringen toe op missiegedreven onderzoek & innovatie
Artikel Neth-ER: Commissie: ‘Europa heeft recordaantal investeringen nodig in O&I'

Schrijf u in voor onze nieuwsbrief

Blijf op de hoogte van ons laatste nieuws.

Meer informatie nodig ?

Stel uw vraag aan één van onze medewerkers

Gerelateerde artikelen

Dit zijn de 6 kennisplannen van de Commissie voor 2021 (en nog 143 andere)

De Commissie heeft zes concrete plannen op het gebied van onderwijs, onderzoek en innovatie voor 2021. Naast wetgeving over micro-credentials, individuele leerrekeningen en staatsteun, zijn dat...

Lees meer

Webinar – Digitalisation of student mobility: gaining international competences in times of corona through virtual and blended mobility

Join us on 27 October for a discussion on gaining international competences through virtual and blended student mobility. During this webinar, we will explore the role digitalisation can play to...

Lees meer

Europese jongeren geven aanbevelingen voor Interreg

Jongeren in Europa vragen om ondersteuning vanuit Interreg voor gelijke kansen in het aanleren van nieuwe vaardigheden en gelijke toegang tot beroepsonderwijs. Respondenten willen meer...

Lees meer

Groene Renovatiegolf heeft baat bij onderwijs en onderzoek

De Commissie publiceerde een renovatiegolfstrategie die het belang van nieuwe vaardigheden en innovatie in de bouwsector onderstreept. De bouwsector moet meer vrouwen gaan aantrekken en er moet...

Lees meer